قانون مدنی

ماده ۱۹۰

شرایط اساسی صحت معامله

همه مواد این قانون
متن رسمی

ماده ۱۹۰ قانون مدنی

برای صحت هرمعامله شرایط ذیل اساسی است:

منبع متنسامانه ملی قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران
آخرین تطبیقکنترل ساختاری: ۲۳ تیر ۱۴۰۵
وضعیت اعتبارمتن بر پایه داده ساختاریافته قانون مدنی منتشر شده است.
مشاهده منبع رسمی
شرح آموزشی

توضیح ساده و دقیق ماده

برای معتبر بودن یک معامله، قانون چهار محور اصلی را بررسی می‌کند: طرفین واقعاً ایجاد معامله را خواسته باشند و رضایت داشته باشند؛ از نظر قانونی توان انجام معامله را داشته باشند؛ موضوع قرارداد معلوم و قابل تشخیص باشد؛ و جهت تصریح‌شده معامله نامشروع نباشد.

این ماده یک چارچوب کلی است. اثر نبودن هر شرط یکسان نیست و برای تشخیص بطلان، عدم نفوذ یا اثر دیگر باید مواد بعدی و قانون خاص همان معامله بررسی شود.

آزمون‌محور

دام‌ها و نکات آزمونی

  • دام مهم آزمونی: فقدان هر یک از شرایط ماده ۱۹۰ الزاماً ضمانت اجرای یکسان ندارد.
  • قصد و رضا دو مفهوم جدا هستند؛ فقدان قصد با اکراه و عیب رضا یکسان نیست.
  • برای جهت معامله، ماده ۲۱۷ مهم است: اصولاً تصریح جهت لازم نیست؛ اما اگر تصریح شود باید مشروع باشد.
  • معین بودن موضوع را باید همراه مواد ۲۱۴ و ۲۱۶ تحلیل کرد.
رویه عملی

کاربرد در قرارداد و پرونده

  • در دعوای بطلان یا عدم نفوذ قرارداد، ادعا باید دقیقاً به یکی از ارکان قانونی و دلیل اثبات آن متصل شود.
  • در تنظیم قرارداد، مشخصات طرفین، اختیار و اهلیت آنان، موضوع و اوصاف تعهد و هدف‌های تصریح‌شده باید بدون ابهام ثبت شود.
  • قاضی یا وکیل برای نتیجه نهایی باید نوع قرارداد، قانون خاص و آثار فقدان هر شرط را جداگانه بررسی کند.